Ο Αυτισμός (ή Διαταραχή του Αυτιστικού Φάσματος- ΔΑΦ) συνιστά μία νευροαναπτυξιακή  διαταραχή, η οποία ορίζεται μέσω της παρατήρησης της συμπεριφοράς και επηρεάζει τις επικοινωνιακές, γνωστικές και  ψυχοκινητικές λειτουργίες του ατόμου.


Η διάγνωση του αυτισμού πραγματοποιείται κατά κύριο λόγο στη νηπιακή ηλικία, γεγονός το οποίο συνιστά ένα από τα διακριτικά στοιχεία της διαταραχής. Μάλιστα, σε ένα σημαντικό ποσοστό παιδιών παρατηρείται φυσιολογική ανάπτυξη μέχρι ένα συγκεκριμένο ηλικιακό στάδιο, στο οποίο σηματοδοτείται η αρχή της σταδιακής απόκλισης ακόμα και πολλές φορές η απώλεια κεκτημένων δεξιοτήτων. (Kaplan & Sadocks, 2013).


Ο αυτισμός ως διαταραχή συνδέεται με μία σειρά από σημαντικές διατροφικές διαταραχές όπως είναι οι αλλεργίες, τα προβλήματα στο γαστρεντερικό σωλήνα καθώς επίσης και οι βασικές ελλείψεις βιταμινών, μετάλλων και άλλων απαραίτητων λιπαρών οξέων και αμινοξέων. Για αυτόν ακριβώς το λόγο, πολλές έρευνες υποστηρίζουν τη σημασία της διατροφής στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, τα οποία συνοδεύουν την αυτιστική διαταραχή.



Προτεινόμενες Διατροφικές Παρεμβάσεις σε Άτομα με Αυτισμό


  • Συμπληρώματα βιταμίνης Α, τα οποία βελτιώνουν τη βλεμματική επαφή, τις κοινωνικές δεξιότητες καθώς επίσης και τον ύπνο.
  • Συμπληρώματα βιταμίνης Β6, τα οποία βελτιώνουν την οπτική επαφή, την ομιλία αλλά και την αλληλεπίδραση με το περιβάλλον. Η χορήγηση της βιταμίνης αυτής συνδέεται επίσης με την αύξηση της προσοχής αλλά και τη μειωμένη ευερεθιστότητα.
  • Συμπληρώματα βιταμίνης C, τα οποία βελτιώνουν τις κοινωνικές σχέσεις και τις συναισθηματικές αντιδράσεις.
  • Συμπληρωματική χορήγηση σε ω3 και ω6 λιπαρά οξέα προάγουν επίσης τον έλεγχο της συμπεριφοράς και την μάθηση.
    - Σε αυτό το σημείο είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι για την χορήγηση οποιουδήποτε συμπληρώματος διατροφής, πρέπει πάντα να γίνονται οι απαιτούμενες εξετάσεις ενώ είναι σημαντικό να λαμβάνεται υπόψη η άποψη του ιατρού και του διατροφολόγου.


Δίαιτες


  • Δίαιτα χωρίς γλουτένη και χωρίς καζείνη (GFCF). Αποφεύγεται το γάλα, όλα τα γαλακτοκομικά προιόντα, το σιτάρι, το κριθάρι, η βρώμη, η σίκαλη καθώς επίσης και τα προιόντα τους. Εύρεση εναλλακτικών πηγών για την πρόσληψη ασβεστίου και βιταμίνης D (σουσάμι, σαρδέλες, πράσινα φασόλια).
    Μετά από την εφαρμογή της συγκεκριμένης δίαιτας παρουσιάζεται βελτίωση σε περιπτώσεις διάρροιας, δυσκοιλιότητας και αυτοτραυματισμού.
  • Δίαιτα Feingold. Αποφεύγονται οι τεχνητές χρωστικές, οι τεχνητές αρωματικές, η ασπαρτάμη και τα τεχνητά συντηρητικά, τα οποία προκαλούν υπερκινητικότητα αλλά και διαταραχές συμπεριφοράς.
    Με την εφαρμογή της δίαιτας Feingold παρουσιάζεται βελτίωση στην συμπεριφορά, την προσοχή και στις εντερικές διαταραχές.

  • Κετογονική Δίαιτα. Γνωστή και ως δίαιτα τριγλυκεριδίων.Το λίπος παρέχει την πλειοψηφία των θερμίδων,η πρωτείνη είναι στις ελάχιστες ημερήσιες απαιτήσεις, ενώ οι υδατάνθρακες είναι αυστηρά περιορισμένοι.
    Μετά από την εφαρμογή της παρουσιάζεται βελτίωση στην κοινωνική επαφή, τον λόγο, την συνεργασία, την υπερκινητικότητα και την μάθηση.
    Για την εφαρμογή της κετογονικής δίαιτας απαιτείται πάντα η στήριξη και η διαρκής παρακολούθηση από παιδονευρολόγο και διατροφολόγο.
  • Δίαιτα συγκεκριμένων υδατανθράκων (SCD). Επιτρεπόμενες τροφές είναι το κρέας, το ψάρι, τα αυγά, τα λαχανικά και συγκεκριμένα έλαια, ενώ απαγορεύονται το άμυλο, τα όσπρια, τα σιτηρά, τα ζυμαρικά και τα ψωμιά.
    Σκοπός της συγκεκριμένης δίαιτας είναι η διόρθωση ζημιών στη δομή των εντερικών τοιχωμάτων εξαιτίας μικροοργανισμών που τρέφονται από άμυλο και σύνθετους υδατάνθρακες.
  • Μετά τη χρήση των παραπάνω διατροφικών παρεμβάσεων το 60% - 65% των συμμετεχόντων παρουσίασε βελτίωση. Ωστόσο, είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι απαιτείται ο σχεδιασμός περισσότερων ερευνών για την κατασκευή κατάλληλων διατροφικών παρεμβάσεων. Ας μη ξεχνάμε ότι το κάθε παιδί είναι ξεχωριστό και έτσι θα πρέπει να αντιμετωπίζεται.



ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ


www.keadd.gr/άρθρα/αυτισμοσ-και-διατροφη-αυτιστικων-παιδιων/64.html

www.healthview.gr/περιεχόμενο/άρθρο/11079/αυτισμός-διατροφή-βοηθούν-οι-ειδικές-δίαιτες



Τσιφτζή Εμμ. Φωτεινή
Ειδική Παιδ/γος- Υποψήφια Διδάκτωρ Παν/μίου Θεσσαλίας
Επιστ. Υπεύθυνη του Κέντρου Ειδικής Αγωγής «ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΛΟΓΟΣ»